Op-PAS-sen voor Stikstof!

Leestijd: 2 minuten

Geschreven door Coen van Rooyen op 21-04-2017

Laatst belde een NVB lid mij met een opmerkelijke vraag: Hij had een paar gebouwen gekocht naast een Natura 2000 gebied. De gebouwen stonden leeg, maar binnen het huidige bestemmingsplan en met de nog actieve vergunningen mochten de gebouwen bij wijze van spreken morgen weer gebruikt worden. De ondernemer was van plan de gebouwen te gaan slopen omdat op die locatie een nieuw project zou worden ontwikkeld. Voor dit nieuwe plan was echter wel een bestemmingsplanwijziging nodig.

Op grond van de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) moest bij de bestemmingsplanprocedure in kaart worden gebracht hoe veel stikstof-uitstoot de huidige bebouwing voortbracht. Geen, bleek uit onderzoek, want de gebouwen stonden op dit moment immers leeg. Als de bebouwing uit het nieuwe bestemmingsplan echter in gebruik zou worden genomen, werd in theorie natuurlijk wel stikstof uitgestoten. De huidige (reële) en toekomstige (fictieve) uitstoot werden met elkaar vergeleken en men concludeerde: als gevolg van dit plan neemt de stikstofuitstoot toe. Het plan was dus niet toegestaan.

Perplex vroeg de grondeigenaar me hoe hij het plan dan wél door kon laten gaan. Moest hij de leegstaande panden dan tijdelijk weer in gebruik nemen? Als immers de uitstoot van stikstof dán zou worden gemeten, ligt die uitstoot wel fors hoger dan de uitstoot in het nieuwe bestemmingsplan.

Gesproken over deregulering en minder bureaucratie…

Vervelend genoeg is dit niet de eerste keer dat een dergelijke kwestie op mijn bureau belandt. Veel ondernemers bij Natura 2000 gebieden meten stikstof op het moment dat de panden nog bewoond zijn. Maar als vervolgens tegen een nieuw bestemmingsplan bezwaar en beroep wordt aangetekend en de Raad van State vernietigt zo’n drie jaar na de vaststelling het bestemmingsplan, dan ontstaat ditzelfde probleem. Tijdens de beroepsprocedure komen de panden namelijk vaak leeg te staan en omdat de onderzoeksgegevens maar een houdbaarheid van 3 jaar hebben, moet na vernietiging van een nieuw bestemmingsplan, met nieuwe onderzoeken worden gekomen. Met dramatische gevolgen voor het stikstofonderzoek natuurlijk; de panden staan inmiddels immers leeg.

Ik vind het dan opmerkelijk dat juist in de voorbereiding op de nieuwe Omgevingswet de ‘programmatische aanpak’ steeds wordt benoemd als succesverhaal en dat hierin aanleiding is gevonden de ‘programmatische aanpak’ in de nieuwe wet terug te laten komen. En dat is voor de hierboven genoemde ondernemers wrang.

Als immers het doel van het stikstofprogramma ooit was om bebouwing bij Natura 2000 gebieden te laten verdwijnen, dan toont de PAS zich een adequaat middel. Maar als de bedoeling was om de toename van stikstof uitstoot tegen te gaan, dan schiet de Programmatische Aanpak Stikstof met een olifantenkanon op een mug.