Leestijd: 3 minuten

Sector Lean? Overheid en nutsbedrijven dan graag ook

Geschreven door Nico Rietdijk op 26 Oktober 2015

De bouw krijgt wel eens het verwijt weinig op te hebben met innovatie. Toch zijn er momenteel tal van initiatieven van bedrijven die volop bezig zijn met vernieuwen en die daarbij de klant centraal stellen. Jammer is alleen dat veel gemeenten en vooral de nutsbedrijven het tempo van deze vernieuwing niet bij willen houden. Dat zegt Nico Rietdijk, directeur van NVB Vereniging voor ontwikkelaars & bouwondernemers.

Dat de bouw momenteel stappen zet als het gaat om innovatie kunnen we wel bijna dagelijks lezen. Neem als voorbeeld het relaas van Dick Wessels, die met Volker Wessels een nieuwbouwwoning heeft ontwikkeld die in één dag staat. Ook Slokker Vastgoed heeft met z’n spaarhuis een mooi innovatief product. En wat te denken van ICB. Dit is een initiatief van een groep van twaalf ondernemers, bestaande uit ontwikkelende bouwers en toeleveranciers, die vanuit een multidisciplinaire samenwerkingsgedachte werken aan een nieuw concept. Een woning waarvan het casco eveneens in één dag in elkaar kan worden gezet, maar waarvan het unieke is dat het niet uit de koker van slechts één bedrijf komt.

De gedachte achter ICB is ‘lean in het kwadraat’. De partners van ICB, maar ongetwijfeld zijn er meer van dit soort groepsinitiatieven, hebben zich laten leiden door wat al jarenlang normaal is in de auto-industrie. Als we voor het gemak Dieselgate even vergeten, dan is vooral het antwoord van Volkswagen interessant. In de afgelopen 20 jaar heeft VW vanuit het kernproduct “GOLF” een product- en marktstrategie ontwikkelt dat tegemoet komt aan de groeiende vraag bij de klant naar 1) diversiteit, 2) een beter product en 3) bij een scherpere prijs. “In de auto-industrie moest het sneller, ruimer, veiliger en zuiniger” voor evenveel of minder geld. Volkswagen is vanuit deze ambitie er in geslaagd de ooit gedroomde Mercedes-topkwaliteit voor een brede groep klanten betaalbaar te maken. En Volkswagen staat hierin niet alleen. Ook de andere automerken hebben stappen gezet.

Met de auto-industrie als voorbeeld, gaat de multidisciplinaire samenwerkingsgedachte in de bouw uit van verticaal bouwen. Volgens het zogeheten One-Piece-Flow principe wordt bijvoorbeeld bij ICB elke dag, specifiek voor de klant, een unieke woning geëngineerd, gemodelleerd en een woningcasco vanaf fundatie tot en met wind- en waterdicht in één dag gemonteerd, liever gezegd geassembleerd. Een dag later volgt het unieke huis van de buurman, weer een dag later het huis van zijn buurman, etc. Eigenlijk zoals een (geconfigureerde) auto van de band rolt. En dat voor een rijwoning, een tweekapper of een vrijstaande woning. Het leuke van het systeem is ook dat de partners zo elke dag de kans krijgen het proces verder te verbeteren. Inmiddels is de totale bouwtijd al teruggebracht naar 25 werkdagen, terwijl het doel voor de komende 4 jaar is om het verder terug te brengen naar uiteindelijk 3 werkdagen. Zodat dus in één week een complete woning kan worden gesloopt en nieuw teruggebouwd. Tegen uiteraard substantieel lagere kosten.

En zo zijn er meer goede voorbeelden van innovatie in de bouw. Je zou denken: goed nieuws. De woningklant krijgt meer ‘blijheid’ tegen een lagere prijs. Toch is de keten zo sterk als de zwakste schakel. Ja het is mooi dat de bouw innoveert en efficiënter, sneller en dus tegen lagere kosten werkt. Maar waarom zien wij tegelijkertijd nog zo weinig stakeholders (mee)innoveren? Ik denk dan allereerst aan veel gemeentes die nog steeds belachelijk hoge bouwleges en grondprijzen hanteren. En wat te denken van de nutsbedrijven, die het domweg vertikken om een (veel) snellere aansluiting van gas, water en licht te realiseren. Wat schiet de klant er uiteindelijk mee op, als hij pas drie maanden later mag douchen en de lamp aan kan. Nieuwe tijden vragen om nieuwe businessmodellen. Dat geldt voor de bouw én voor onze stakeholders. Want echt innovatief bezig zijn, doe je nooit alleen.